BLIK cykliczny i płatności cykliczne kartą, jak je wdrożyć w subskrypcji

Czym są płatności cykliczne i czym różnią się od zwykłych

W zwykłej płatności to klient inicjuje każdą transakcję: wybiera metodę, wpisuje dane, potwierdza w banku. W płatności cyklicznej klient robi to raz, a kolejne obciążenia inicjuje sprzedawca, w ustalonych odstępach i według ustalonych zasad. W branży mówi się o transakcjach inicjowanych przez klienta i przez sprzedawcę, a to rozróżnienie ma znaczenie zarówno dla uwierzytelnienia, jak i dla odpowiedzialności przy reklamacjach.

• Pierwsza płatność: klient potwierdza ją silnym uwierzytelnieniem, na przykład 3D Secure przy karcie albo kodem BLIK w aplikacji banku.
• Zgoda: klient akceptuje zasady obciążeń, czyli kwotę albo sposób jej ustalania, częstotliwość i sposób rezygnacji.
• Zapis: dostawca płatności przechowuje token karty albo powiązanie BLIK. Ty dostajesz tylko identyfikator, nigdy numer karty.
• Odnowienia: system billingowy tworzy obciążenie w dniu odnowienia, a dostawca je wykonuje.

Z punktu widzenia produktu to jedna funkcja, ale pod spodem pracują trzy strony: Ty, dostawca płatności i bank klienta. Każda z nich ma swoje zasady.

Płatności cykliczne kartą, czyli token, 3D Secure i wygasające karty

Karta jest najbardziej rozpowszechnioną metodą płatności cyklicznych, bo schematy kartowe od dawna mają zasady dla obciążeń inicjowanych przez sprzedawcę. Przy pierwszej transakcji klient przechodzi uwierzytelnienie, a dostawca zapisuje token. Kolejne obciążenia są oznaczane jako cykliczne i zwykle nie wymagają ponownego uwierzytelnienia, choć bank wydawcy zawsze może o nie poprosić.

• Token należy do dostawcy płatności, u którego został utworzony. Zapytaj, czy możesz go przenieść przy zmianie dostawcy.
• Karty wygasają. Część dostawców obsługuje automatyczną aktualizację danych karty, ale nie obejmuje ona wszystkich banków.
• Odmowa odnowienia nie zawsze znaczy brak środków. Bywa limit transakcji, blokada karty albo prośba banku o uwierzytelnienie.
• Klient może zakwestionować obciążenie w banku, dlatego jasny opis na wyciągu i czytelne potwierdzenie zgody chronią Cię przy reklamacji.

Dlatego sama zapisana karta to połowa sukcesu. Drugą połową jest to, co robisz, gdy odnowienie się nie uda, czyli dunning.

BLIK cykliczny w subskrypcji, co jest możliwe i od czego zależy

BLIK w Polsce kojarzy się z jednorazowym kodem, ale ekosystem BLIK przewiduje także płatności bez kodu przy kolejnych transakcjach oraz płatności cykliczne. Operatorzy opisują je jako płatności powtarzalne BLIK, a sprzedawcy i klienci szukają ich najczęściej jako BLIK cykliczny. Klient przy pierwszej płatności potwierdza w aplikacji banku zgodę na powiązanie ze sklepem albo na obciążenia cykliczne, a później może ją przejrzeć i odwołać w tej samej aplikacji. To wygodne dla klienta i daje mu kontrolę, której przy karcie często nie widzi.

• Dostępność zależy od dostawcy płatności: nie każdy udostępnia BLIK w modelu cyklicznym albo z zapisanym powiązaniem.
• Dostępność zależy też od banku klienta, który musi tę funkcję obsługiwać w swojej aplikacji.
• Zasady kwot i częstotliwości ustala regulamin danego rozwiązania i umowa z dostawcą.
• Tam, gdzie BLIK cykliczny nie jest dostępny, klient może zapłacić kolejny okres jednorazowym BLIK z linku.

To ostatnie rozwiązanie jest ważniejsze, niż się wydaje. Nawet gdy subskrypcja stoi na karcie, link z BLIK do dopłaty jest najszybszą drogą ratunku po nieudanym odnowieniu, bo klient płaci telefonem w kilka sekund. Więcej o samej metodzie znajdziesz na stronie płatności BLIK w sklepie.

Zgoda klienta i obowiązki informacyjne

Płatność cykliczna opiera się na zgodzie, więc jej treść ma znaczenie praktyczne i prawne. Klient musi wiedzieć, ile zapłaci, jak często, od kiedy i jak zrezygnować. Przy sprzedaży konsumentom dochodzą obowiązki z przepisów o prawach konsumenta, w tym jasna informacja o automatycznym odnowieniu.

• Pokaż kwotę i okres przy przycisku płatności, a nie tylko w regulaminie.
• Przy okresie próbnym napisz, kiedy nastąpi pierwsze obciążenie i jaką kwotą.
• Wyślij potwierdzenie z datą kolejnego odnowienia i linkiem do zarządzania subskrypcją.
• Umożliw rezygnację równie prostą jak zakup.

Dobrze opisana zgoda to także mniej reklamacji w banku. Klient, który pamięta, za co płaci, rzadziej kwestionuje obciążenie.

Co musi zrobić system billingowy poza samym obciążeniem

Dostawca płatności wykonuje obciążenie, ale nie wie, kiedy ma je wykonać ani na jaką kwotę. Tę wiedzę ma system billingowy: plany, cykle, okresy próbne, zmiany planów, kupony, podatki. W wielu firmach ten system to skrypt w cronie, który z czasem obrasta wyjątkami.

• Harmonogram odnowień z obsługą stref czasowych i końców miesiąca.
• Proracja przy zmianie planu w trakcie okresu, w górę i w dół.
• Kupony i rabaty na określoną liczbę okresów.
• Ponowienia i komunikacja po nieudanym odnowieniu.
• Faktura VAT po każdej opłaconej płatności, z wysyłką do KSeF.
• Raporty MRR i churn, żeby widzieć, co się dzieje z przychodem.

W Oplac tę rolę pełni moduł Bill, opisany na stronie płatności cykliczne. Plany, okresy próbne, proracje i kupony konfigurujesz w panelu albo przez API, a odnowienia wykonuje licencjonowany dostawca płatności, z którym masz umowę.

Jak wdrożyć płatności cykliczne krok po kroku

1. 01Ustal plany, ceny, okresy i zasady okresu próbnego. Zapisz je w jednym miejscu, zanim zaczniesz kodować.
2. 02Sprawdź u dostawcy, które metody obsługują płatności cykliczne: karty, BLIK cykliczny, portfele.
3. 03Przygotuj treść zgody i potwierdzenia, zgodnie z regulaminem i przepisami konsumenckimi.
4. 04Zintegruj tworzenie subskrypcji: pierwsza płatność z uwierzytelnieniem i zapis tokenu u dostawcy.
5. 05Obsłuż webhooki odnowień: udane odnowienie przedłuża dostęp, nieudane uruchamia ponowienia.
6. 06Zaplanuj dunning: ponowienia, e-mail z linkiem BLIK do dopłaty, prośba o zmianę karty.
7. 07Przetestuj w piaskownicy odnowienie udane, odrzucone i zmianę planu w połowie okresu.

Testy odmów są równie ważne jak testy sukcesu. W piaskownicy Oplac symulujesz nieudane odnowienie i widzisz cały plan odzyskiwania, zanim zobaczy go pierwszy klient.

Stała czy zmienna kwota odnowienia

Najprostsza subskrypcja ma stałą kwotę co miesiąc albo co rok. W praktyce kwota często się zmienia: klient dokupuje miejsca w zespole, zmienia plan w trakcie okresu, korzysta z kuponu na pierwsze trzy miesiące albo płaci za zużycie ponad limit. Każda zmiana kwoty powinna wynikać z zasad, które klient zaakceptował, i być widoczna przed obciążeniem.

• Zmiana planu w górę: proracja za resztę okresu, obciążenie od razu albo przy najbliższym odnowieniu.
• Zmiana planu w dół: kredyt na kolejny okres zamiast zwrotu, jeśli tak mówi regulamin.
• Zmiana ceny cennikowej: uprzedzenie z wyprzedzeniem i możliwość rezygnacji.
• Rozliczenie za zużycie: jasna jednostka i limit, powyżej którego pytasz klienta o zgodę.

Przy BLIK cyklicznym zasady zmiennej kwoty zależą od dostawcy i regulaminu rozwiązania, więc sprawdź je przed zaprojektowaniem cennika.

Najczęstsze pytania przy wdrożeniu

Czy klient musi mieć konto w Twoim serwisie? Przy subskrypcji tak, bo musi mieć gdzie zarządzać planem i metodą płatności. Czy możesz obciążyć kartę w dowolnym dniu? Tylko zgodnie z harmonogramem, na który klient się zgodził. Czy jedna subskrypcja może mieć kilka metod? Zwykle ma jedną domyślną, a link do dopłaty daje klientowi wybór przy problemie z odnowieniem.

Gdy odnowienie się nie udaje

Część odnowień zawsze się nie udaje: karta wygasła, bank odrzucił transakcję, klient zmienił limit. Bez planu na takie sytuacje subskrypcja kończy się po cichu, a klient często nawet nie wie, że przestał płacić. Plan odzyskiwania, nazywany dunningiem, łączy ponowienia w dobrych momentach z komunikacją do klienta i prostą drogą do dopłaty. Rozpisujemy go szczegółowo we wpisie dunning w SaaS, a w Oplac odpowiada za to moduł Recover.